تصاویری از کتیبه ترکی نادرشاه افشار و برج ارغوانشاه کلات نادری

ارسال شده در: اماکن و مناطق باستانی | 0

کلات نادری در شمال شرقی ایران قرار دارد و از شهرستان های خراسان رضوی است. شهرستان کلات نادری، ۱۸۰ کیلومتر با جمهوری ترکمنستان مرز مشترک دارد.

https://sites.google.com/site/azturkoglu/fay/katibe.jpg

كتيبه کلات به دستور نادر شاه نوشته شده است و شعر تركي از “گلبن افشار” در ثنای نادر پسر شمشير می باشد.

https://sites.google.com/site/azturkoglu/fay/katibe2.jpg

برج ارغوانشاه از کف رودخانه حدود ۴۰ متر ارتفاع دارد و زمانی ورود و خروج به قلعه طبیعی کلات از این برج کنترل می شد.

متن شعر:

بسم ‌الله ‌الرحمن ‌الرحیم و هو الاعلی Bismillahirrəhmanirrəhim və hüvəl’ə’la

ایبتیدا حمد ى خودا یى احد و فرد ى قدیم İbtida həmd-i Xudâ-yi əhəd-u fərd-u qədim
قادیر ى لم یزل و عالیم و دانا و حکیم Qâdir-i ləm yəzəl-u âlim-u dâna-vu həkim
او کی بو کون و مکانی یارادیب قودرتدن O ki bu kun-u məkanı yaradıb qudrətdən
او کی بو بحر و بری خلق’ ائدیب شؤوکتدن O ki bu bəhr-u bəri xəlq edib şövkətdən
ایکی عالمده اودور بنده‌ لره یاور و یار İki âləmdə odur bəndələrə yâvər-u yar
حیکمتیندن گؤرونور بنده ‌لره هر آثار Hikmətindən görünür bəndələrə hər âsar
خلق ى عالم هامى مؤحتاجدیر او درگاهه Xəlq-i âləm hamı möhtâcdır o dərgâhə
او ووروب نور و مینا ٬ کؤوکب ى مئهر و ماهه O vurub nur-u mina, kövkəb-i mehr-u mâhə
حمد ى حقدن سورا اولدو قلمیم نور افشان Həmd-i Həqdən sora oldu qələmim nurəfşan
” بثنا گستری ختم ی روسول فخر ی جهان ” ” Bə səna gostəri-ye xətm-i rüsül, fəxr-i cahan “
نبی یى هاشیمى و احمد و محمود صیفات Nəbi-yi Hâşimi-yü Əhməd-ü Məhmud sifât
کیم خودادان اولا داییم ” علیه سلام و صلوات ” ” Kim Xudâdan ola dâyim “ ələyhi səlam-ü sələvat
آل و اصحابینا هم رحمت ى بئسیار اولا Âl-u əshabına həm rəhmət-i besyâr ola
اولا حق یاوری هر کیم اولارا یار اولا Ola Həq yâvəri hər kim olara yâr ola
حمد ى نئعمت ى حقدن سورا ٬ با صیدق ى زبان Həmd-i ne’mət-i Həqdən sora “bâ sidq-i zəban”
فرضدیر بنده‌لره مدح ى شهنشاه ى جهان Fərzdir bəndələrə mədh-i şəhənşâh-i cahan
او شهنشاه ى فلک مرتبة یى چرخ ى سریر O şəhənşâh-i fələk mərtəbə-yi çərx-i sərir
شاه نادیر ٬ کی آدی تک یوخ ٬ میثل و نظیر Şâh Nâdir, ki adı tək yox, misl-ü nəzir
دئمک اولماز بو شهنشاه ٬ بلکى اولا پئیغمبر Demək olmâz bu şəhənşah, bəlki ola peyğəmbər
یا موقررب ملکدیر اولوب از نوع ى بشر Yâ muqərrəb mələkidir olub əz növ’-i bəşər
لئیک چون قودرت ى حق ظاهیر ائدیب بیش از پیش Leyk çün qudrət-i Həq zâhir edib biş əz piş
نظر ى حق اونا ٬ هر کیمسه دئسه حق ٬ دیمیش Nəzər-i Həq ona, hər kimsə desə Həq, dəymiş
نیسبت ایله شرف و فخر ى اوجاق ى تئیمور Nisbət ilə şərəf-u fəxr-i ocâq-i Teymur
حسب ایله به جهان ٬ شاه ى شهاندیر مشهور Həsəb ilə bə cahan şâh-i şəhandır məşhur
موصطفا خولق و مسیحا دم و یوسیف طلعت Mustəfa xulq-u Məsiha dəm-u Yusif təl’ət
بوعلی دانیش و حاتم کف و لوقمان حیکمت Buəli dâniş-u Hâtəm kəf-u Luqman hikmət
قابیلییتله اونا وئردی خوداوند ى کریم Qabiliyyətlə ona verdi Xudâvənd-i Kərim
تاج و تخت ى شهی و عدل و کرم ٬ خلق ى عظیم Tâc-ü təxt-i şəhi-yü ədl-ü kərəm, xəlq-i əzim
هر شرافت که دئسه ‌م شاه ى شهاندیر کامیل Hər şərâfət ki desəm şâh-i şəhandır kâmil
مرحمتدن اونون الطاف ى خودادیر شامیل Mərhəmətdən onun əltaf-i Xudâdır şâmil
ائعتیقادى ( بئله دیر ؟ ) او شه ى پاکیزه نهاد E’tiqadı belədir o şəh-i pâkizə nəhad
باغلامیش صیدق خداونده ائدرلر بئله یاد Bağlamış sidq Xudâvəndə edərlər belə yâd
اله گیرمز بئله دؤولت ” به سپاه و شمشیر ” Ələ girməz belə dövlət “bə sipah ü şəmşir”
اولا بیلمز بئله ایقبال ” به فضل و تدبیر ” Olabilməz belə iqbal “bə fəzl ü tədbir”
سن ویریبس اونا بو سلطنت و تخت و سیپاه Sən veribsən ona bu səltənət-u təxt-u sipah
سن ویریبسن اونا تاج و کمر و فرر و کولاه Sən veribsən ona tâc-u kəmər-u fərr-u kulah
دؤولتیم حافیظى سنسن ٬ سنه ‌دیر اوممیدیم Dövlətim hâfizi sənsən, sənədir ümmidim
من سنه باغلامیشام صیدق ٬ بودور تأییدیم Mən sənə bağlamışam sidq, budur tə’yidim
دؤولتیم مونکیرینى سن ( ائله دین ؟ ) خوار و ذلیل Dövlətim münkirini sən elədin xâr-ص zəlil
دوشمنیم کورلوغونا یاور اول ٬ ائى ربب ى جلیل Düşmənim korluğuna yâvər ol ey Rəbb-i cəlil!
چونکى صیدقی بئله ‌دیر حقینه ” از روی ی یقین ” Çünki sidqi belədir Həqqinə “əz ruy-i yəqin”
بو سببدن اونا الطاف ى خودا اولدو موعین By səbəbdən ona əltâf-i Xudâ oldu müin
الینی توتدو خوداوند ى جهان قودرتدن Əlini tutdu Xudâvənd-i cahan qudrətdən
کامیاب ائتدی اونو معدیلت و شؤوکتدن Kâmyab etdi onu mə’dilət-ü şövkətdən
بخت و ایقبال ایله هئچ کیم بئله اولماز باقی Bəxt-u iqbal ilə heç kim belə olmaz bâqi
گون کیمی دؤولتینه ٬ عالمه ٬ رؤوشن باقی Gün kimi dövlətinə aləmə rövşən baqi
شاخ ى گول نشو و نما ( بولدو ؟ ) نم ى فئیضیندن Şax-i gül nəşv-u nəma buldu nəm-i feyzindən
کى بو اشعار اولوب مدحسرا ” گولبون “دن Ki bu əş’ar olub mədhsəra “Gülbün”dən

قایناقلار :
ناديرشاه افشارين يازديرديغى ايکى تورکجه يازيت – دو نوشته ترکى نويسانده شده توسط نادرشاه افشار
ناديرشاه بويروغويلا تورکجه يازيلان کلات داش يازيتى – Nadir Şah buyruğuyla Türkcə yazılan Kəlat daşyazıtı

0 Responses

  1. sasan

    با سلام و خسته نباشيد خدمت شما دوست عزيز،
    کتاب خطي نادرشاه افشار رو در يه موزه در المان مربوط به اشياي کشف شده از مجموعه تخت سليمان(اتشکده اذرگشنسب) شهرستان تکاب اذربايجان غربي گذاشته بودن و من تونستم فايل اسکنشو گير بيارم به دفعات فراوان در اين کتاب ذکر شده که نادرشاه افشار فرزند تکاب افشار هست و در روستاي به نام قرخلو در همين شهرستان بدنيا آمده.بعدها پس از قدرت گرفتم مرکز فرماندهيشو برده خراسان، من خودم بچه خوزستانم ولي علاقه شديدي به نادر شاه دارم خواستم محض اطلاع اين نوشته رو بذارم. با تشکر از سايت خوبتون.

  2. علیرضا

    با سلام
    من در کلات زندگی میکنم و خیلی دفینه در این شهر وجود دارد آیا میتوانید منو کمک کنید جهت پیدا کردن دفینه

  3. زهره بهبودي (جلاير )

    سلام و خسته نباشيد . اتفاقي با وبلاگتان آشنا شدم . مطلالبتان بسيار زيبا و جالب است . اما اي كاش اين اطلاعات را همگاني نمي كريد . چرا كه آنهايي هم كه در پي گنج نبودند با اين اطلاعات وسوسه مي شوند و عاقبت آن جز گم شدن تاريخ و افتادن آن به دست عده اي سودجو نحواهد بود .

  4. زهره بهبودي (جلاير )

    ضمنا از زمان ناذر شاه افشار تا تقريبا اواخر قاجاريه جلايرها بر كلات حكومت مي كردند كه عده اي از بازماندگان آنها در كلات زندگي مي كنند .

  5. .gorgich

    سلام علیکم .خیلی ازتون ممنونم استاد .من اتفاقی با وبلاگتون اشنا شدم بهترین وبلاگ .اول کمی شک داشتم اما وقتی که اون اثر های هنرمند که ماهی بود را دیدم فهمیدم شما نفع ما را میخواید چون سایتا دیگه میگن اونا اثار گنجه بازم ممنونم

ارسال پاسخ